Çin, 2026-2030 planını onayladı ve modernleşmeye yönelik yüksek kaliteli bir yol haritası çizdi.
Çin’in ulusal yasama organı Perşembe günü 2026-2030 dönemi için bir kalkınma planını onayladı ve bu, dünya nüfusunun yaklaşık beşte birini oluşturan ülkenin modernleşme hamlesinde önemli bir adım oldu.
Dünyanın ikinci büyük ekonomisi olan Çin, politika yönünü, kalkınma hedeflerini ve reform yollarını netleştiren orta ve uzun vadeli planlarla yol haritasını çiziyor ve kısa seçim döngülerine odaklanan hükümetlerin aksine bir öngörülebilirlik sunuyor.
DBS Çin CEO’su Ginger Cheng, “Bizim için beş yıllık plan, makro bir planın ötesinde bir anlam taşıyor,” dedi. Cheng “Stratejik ritmimizi ayarlamak için bir ‘metronom’ görevi görüyor ve yatırım nabzımızın ulusal kalkınmanın kilit döngüleriyle senkronize kalmasını sağlıyor.” dedi.
Ulusal ekonomik ve sosyal kalkınma için 15. Beş Yıllık Planın (2026-2030) taslağı, yüksek kaliteli kalkınmayı gündemin en üst sıralarına yerleştirerek bir dizi hedef belirliyor. Temel göstergeler, ekonomik kalkınma, inovasyon, kamu refahı, yeşil dönüşüm ve güvenlik gibi alanları kapsıyor. Göstergelerin çoğu, insanların geçim kaynaklarına odaklanarak, kalkınmanın nihayetinde halkın yararına olması gerektiği konusunda net bir sinyal veriyor.
Ulusal siyasi danışman Wu Fenggang, 15. Beş Yıllık Planın geniş kapsamlı göstergelerinin, her seviyedeki yetkilileri GSYİH merkezli düşüncenin ötesine, daha dengeli ve hesap verebilir bir yönetime doğru iteceğini belirtti. Bu, Çin’in en üst yasama organı ve en üst siyasi danışma organının yıllık toplantıları olan bu yılki “iki oturumda” popüler bir terim haline gelen “yönetim performansına ilişkin doğru görüş” ile uyumlu bir değişimdir.
Modernleşme hayali, yüzyıllardır Çin halkının süregelen bir özlemi olmuştur. 1840 Afyon Savaşı’ndan sonra Çin, yabancı güçler tarafından baskı altına alınmış ve yoksulluk ve zayıflıktan muzdarip olmuştur. Tarih, Çin Komünist Partisi’ne (ÇKP) Çin’in modernleşmesine giden bir yol keşfetme gibi önemli bir görev yüklemiştir.
2017 yılında ÇKP, bu hedefe yönelik iki aşamalı bir yol haritası oluşturdu. 2020-2035 yılları arasında Çin, temel olarak sosyalist modernleşmeyi gerçekleştirmeyi hedefliyor; bu süreç 14., 15. ve 16. beş yıllık planlar aracılığıyla ilerletilecek.
2035’ten bu yüzyılın ortasına kadar, üç beş yıllık plan daha ile ülke, müreffeh, güçlü, demokratik, kültürel olarak gelişmiş, uyumlu ve güzel büyük bir modern sosyalist ülke haline gelmek için çaba gösterecek.
15. Beş Yıllık Plan dönemi, çok önemli bir bağlantı rolü oynuyor. 2026-2030 yılları için belirlenen hedefler ve bu beş yıl boyunca kaydedilen ilerleme, Çin’in temel olarak sosyalist modernleşmeyi zamanında gerçekleştirip gerçekleştiremeyeceğini belirlemede belirleyici olacaktır.
15. Beş Yıllık Plan, imalat sektörünü ön plana çıkararak çeşitli sektörlerde “ulusal güçleri geliştirme” hedeflerini ortaya koyuyor. Çin’in imalat sektörünün katma değer çıktısı, 16 yıldır üst üste dünyanın en büyüğü olmuştur.
Modern bir sanayi sistemi kurmak ve reel ekonominin temellerini güçlendirmek gündemin en üst sıralarında yer alıyor. Çin, geleneksel sektörleri değer zincirinin orta ve üst seviyelerine yükseltmeye, gelişmekte olan endüstrileri desteklemeye ve geleceğin endüstrileri için ileriye dönük planlar yapmaya yönelecek.
UBS Securities Co. Ltd. Başkanı Janice Hu, Çinli şirketlerin yapay zeka, yüksek teknoloji üretimi, yarı iletkenler ve yeni enerji alanlarında dinamik inovasyon sergilediğini ve bunun da küresel yatırımcıların Çin varlıklarına bakış açısını değiştirdiğini söyledi. Hu, verdiği demeçte, “Çin varlıkları artık sadece bir portföy seçeneği değil. Stratejik olarak olmazsa olmaz bir unsur” dedi.
Bazı ülkeler korumacılığa yönelirken, Çin proaktif bir şekilde geniş pazarını açarak, onu küresel fırsat ve iş birliği kaynağına dönüştürüyor. Plan doğrultusunda ülke, dış ticaretin kalitesini artıracak.
Ticaret Bakanı Wang Wentao, yasama oturumu sırasında düzenlediği basın toplantısında, “İhracat ve ithalat, bir arabanın iki tekerleği gibidir. Ne kadar dengeli olurlarsa, araba o kadar istikrarlı gider ve o kadar uzağa ulaşır,” dedi.
14. Beş Yıllık Plan döneminde (2021-2025), Çin’in ekonomik performansı etkileyiciydi. Toplam ekonomik çıktı, sırasıyla 110 trilyon yuan (yaklaşık 15,95 trilyon ABD doları), 120 trilyon yuan, 130 trilyon yuan ve 140 trilyon yuan eşiklerini aşarak, yıllık ortalama %5,4’lük bir büyüme oranıyla küresel ortalamanın oldukça üzerinde yer aldı.
Tianjin Üniversitesi Yönetim ve Ekonomi Fakültesi’nden ulusal milletvekili ve profesör Zhang Shuibo, “15. Beş Yıllık Plan’ın yüksek kaliteli kalkınmaya verdiği önem, artan küresel belirsizlik ortamında bir güvence kaynağı sunuyor ve Çin’in hızlı ekonomik büyüme ve uzun vadeli sosyal istikrarın ikiz mucizelerinde yeni bir sayfa yazılmasına yardımcı olacak” dedi.
Çin Halk Üniversitesi Uygulamalı Ekonomi Okulu Başkan Yardımcısı Chen Zhanming’ın Xinhua’ya verdiği röportajda, Jeopolitik çalkantıların ve artan ekonomik belirsizliğin yaşandığı bir dönemde, Çin’in tutarlı uzun vadeli kalkınma stratejisi, ülkeyi küresel ekonomide nadir bir istikrar çıpası haline getirdi, dedi.
Jeostratejik bir analist Imran Khalid, Eurasia Review için yazdığı son bir makalesinde, bu yılki iki oturumu “dönüm noktası” olarak nitelendirdi. Khalid yazısında, 15. Beş Yıllık Plan’da ortaya konan yol haritasının geleceği konusunda net bir vizyona sahip ve 21. yüzyılda endüstrilerin gelişimine öncülük etmeye hazır bir ülkeyi gösterdiğinin vurguladı.
Çin, sadece birkaç on yılda, Batı milletlerinin yüzyıllar süren yolculuğunu kısa sürede tamamladı. Yoksulluk ve yabancı istilacılık tarafından harap edilmiş bir ülkeden dünyanın en büyük ikinci ekonomisine dönüştü. Çin Komünist Partisi’nin liderliğinde Çin halkının ortak çabalarıyla elde edilen bu tarihi başarı, ülkenin bir sonraki dönüm noktasına ulaşma arayışına sağlam bir güven veriyor.
Çin devlet başkanı Xi Jinping’in vurguladığı gibi, “Stratejik kararlılığımızı koruduğumuz, adım adım ilerlediğimiz ve bir aşamadan diğerine istikrarlı bir şekilde geçtiğimiz sürece, Parti ve ülke davasını ilerletme yolunda küçük zaferleri büyük başarılara dönüştürmeye devam edeceğiz ve hedeflerimize mutlaka ulaşacağız.”
Kaynak: Xinhua
About the Author
